CƠ THỂ CÓ 5 CỬA THẢI ĐỘC – ĐỪNG CHỈ CHĂM 1, BỎ QUÊN 4

Có một thực trạng em gặp rất nhiều cô bác anh chị: mụn thì nghĩ Gan nóng, tiểu ít thì lo Thận yếu, táo bón thì tìm cách “thải độc đại tràng”, người nặng nề lại đi xông cho vã mồ hôi.

Mình cứ tìm một “cửa” để đẩy độc tố ra ngoài, nhưng lại quên mất cơ thể không vận hành từng mảnh như vậy.

Gan, Thận, đường ruột, da và Phổi đều tham gia giữ môi trường bên trong cơ thể ổn định, nhưng mỗi cơ quan một việc. Vì vậy, dưỡng sinh đúng không phải tìm cách “ép độc tố ra khỏi cơ thể thật nhiều”, mà là tạo điều kiện để những hệ thống vốn có của cơ thể làm tốt công việc của chúng.

1. GAN – ĐỪNG VỘI “THẢI”, HÃY BỚT GÁNH

Gan là một trung tâm chuyển hóa lớn, xử lý nhiều chất từ thức ăn, thuốc và môi trường; đồng thời tạo mật để đưa một số sản phẩm chuyển hóa xuống đường tiêu hóa.

Vì thế, em không khuyên cô bác cứ thấy mụn, nám, da xỉn là kết luận “Gan quá tải, độc chạy ra da”. Da còn chịu ảnh hưởng của nội tiết, miễn dịch, ánh nắng, thuốc, dinh dưỡng và chính hàng rào bảo vệ da.

Muốn dưỡng Gan, việc thiết thực hơn là bớt rượu bia, ăn vừa đủ, giữ vòng eo, vận động đều và đừng tùy tiện dùng thuốc hay thảo dược không rõ thành phần.

Can chủ sơ tiết, điều đạt khí cơ. Bởi vậy, đi bộ, vận động mềm, ngủ nghỉ điều độ, bớt để căng thẳng uất kết kéo dài cũng là cách dưỡng Can rất đời thường.

Gan nhiều khi không cần “detox”. Gan cần mình bớt bắt nó gồng mỗi ngày.

2. THẬN – ĐỪNG CỐ “LỌC”, HÃY GIỮ BỘ LỌC

Thận lọc máu, đưa nhiều sản phẩm chuyển hóa ra ngoài qua nước tiểu, đồng thời giữ cân bằng nước, điện giải và acid–base.

Dưỡng Thận vì thế không phải uống càng nhiều nước càng tốt. Hãy uống phù hợp nhu cầu, tránh mất nước kéo dài; kiểm soát huyết áp, đường huyết và đặc biệt thận trọng với việc tự dùng thuốc giảm đau, thuốc nam, thực phẩm bổ sung kéo dài.

Dưỡng Thận còn nằm ở ngủ đủ, tránh lao lực quá mức, vận động vừa sức và giữ nhịp sống điều độ.

Thận không cần mình ép nó lọc nhiều hơn. Thận cần mình đừng làm hỏng bộ lọc.

3. ĐẠI TRÀNG – CẦN “THÔNG”, KHÔNG CẦN “QUÉT SẠCH”

Muốn đường ruột đào thải thuận, hãy bắt đầu bằng những việc rất đơn giản: ăn đủ chất xơ phù hợp, uống đủ nước, vận động hằng ngày, đừng nhịn đại tiện và tạo một nhịp đi vệ sinh tương đối đều.

Ăn chậm, nhai kỹ cũng là một cách Thu Phong rất coi trọng. Tỳ Vị là gốc của hậu thiên; đầu vào đã rối thì rất khó mong đầu ra tự nhiên mà thuận.

Đừng vì hai chữ “thải độc” mà liên tục uống trà xổ, thuốc nhuận tràng hay thụt rửa ruột.

Đại tiện nhiều không đồng nghĩa thải độc tốt. Đường ruột cần một nhịp đều, không cần một trận “tổng vệ sinh”.

4. DA – ĐỪNG ÉP MỒ HÔI THÀNH “ĐỘC TỐ”

Da có bài tiết qua mồ hôi, nhưng vai trò quan trọng của mồ hôi là điều hòa thân nhiệt. Xông đến kiệt sức hay tập đến vã mồ hôi không có nghĩa cơ thể đang được “detox” mạnh hơn.

Vận động để cơ thể sinh nhiệt tự nhiên, tắm rửa sạch sau khi ra nhiều mồ hôi, bảo vệ hàng rào da và chống nắng mới là những việc căn bản.

Ngâm chân, tắm ấm, xông nhẹ ở người phù hợp có thể giúp làm ấm và thư giãn, nhưng Thu Phong không gọi đó là “thải độc qua da”. Người cao tuổi, huyết áp thấp, bệnh tim mạch, giảm cảm giác da hoặc đái tháo đường càng phải thận trọng với nhiệt cao.

Ra nhiều mồ hôi chưa chắc khỏe hơn. Có khi chỉ là cơ thể đang mất thêm nước.

5. PHỔI – GIỮ CHO HƠI THỞ CÒN SẠCH VÀ ĐỦ

Phổi đưa CO₂ sinh ra từ chuyển hóa ra ngoài qua từng nhịp thở, đồng thời hệ hô hấp có những cơ chế bảo vệ trước bụi và tác nhân mình hít vào.

Dưỡng Phổi trước hết không phải tìm thứ để “thải độc Phổi”, mà là không hút thuốc, tránh khói thuốc và khói bụi, vận động đều, giữ môi trường sống thông thoáng.

Đây cũng là lý do em rất coi trọng luyện thở và khi xây dựng tài liệu dưỡng sinh tại nhà gửi cho cô bác anh chị, thì tài liệu "thở đúng cách" được làm đầu tiên. Không cần cố hít thật căng. Chỉ cần ngồi hoặc nằm thoải mái, thả lỏng vai, hít nhẹ bằng mũi, để bụng và lồng ngực mở tự nhiên rồi thở ra chậm, êm. Mỗi ngày vài phút cũng là cách đưa hơi thở trở lại nhịp bình ổn.

Phế chủ Khí, chủ tuyên phát túc giáng, thông điều thủy đạo; Thận chủ thủy, chủ nạp Khí. Theo Ngũ hành, Phế thuộc Kim, Thận thuộc Thủy, có quan hệ Kim sinh Thủy. Vì vậy cổ nhân nhìn Phế – Thận trong mối liên hệ rất chặt.

Nhưng không nên từ đó suy ra “thở nông sẽ làm suy Thận”, hay thấy đau lưng, tiểu đêm, rụng tóc là quy hết cho Phổi yếu. Y lý phải đặt trong biện chứng, không biến thành một quan hệ nhân quả đơn giản.

Nhìn lại năm “cánh cửa”, cô bác sẽ thấy dưỡng sinh thực ra chẳng có gì huyền bí:

1. Gan cần BỚT GÁNH.

2. Thận cần GIỮ BỘ LỌC.

3. Đường ruột cần ĐÀO THẢI ĐỀU.

4. Da cần ĐƯỢC BẢO VỆ.

5. Phổi cần HƠI THỞ SẠCH VÀ VẬN ĐỘNG.

Và có một việc Thu Phong rất thích vì nó chạm được vào nhiều mắt xích cùng lúc đó là: ĐI BỘ.

Đi bộ đều đặn giúp cơ thể vận động, hỗ trợ chuyển hóa và kiểm soát cân nặng, thúc đẩy nhu động ruột, duy trì sức khỏe tim phổi. Theo cách nhìn dưỡng sinh, vận động vừa sức còn giúp Khí cơ điều đạt, Khí Huyết lưu hành. Người có bệnh nền hoặc hạn chế vận động thì điều chỉnh mức tập cho phù hợp.

Tóm lại, quan điểm củaThu Phong là cơ thể không cần những đợt detox thật dữ dội. Nó cần mình ăn cho thuận, ngủ cho đủ, đại tiểu tiện cho thông, thở cho êm, vận động cho đều, bớt rượu bia, thuốc lá và bớt những thứ không cần thiết bắt Gan – Thận phải xử lý thêm.

Đông y gọi con người là một chỉnh thể cũng chính ở chỗ ấy. Một tạng không sống một mình. Khí, Huyết, Tân dịch và tạng phủ nương vào nhau mà vận hành.

Vì thế, thay vì sáng mai lại hỏi: UỐNG GÌ ĐỂ THẢI ĐỘC?

Thu Phong muốn cô bác thử hỏi: MỖI NGÀY MÌNH ĐANG ĐƯA THỨ GÌ VÀO, ĐANG SỐNG THẾ NÀO, MÀ KHIẾN CƠ THỂ PHẢI GỒNG LÊN XỬ LÝ?”

Bớt được những thứ ấy đã là một bước dưỡng rất lớn.

DƯỠNG SINH KHÔNG PHẢI ÉP CƠ THỂ THẢI NHIỀU HƠN.

MÀ LÀ SỐNG SAO ĐỂ CƠ THỂ CÒN ĐỦ SỨC TỰ LÀM TỐT CÔNG VIỆC CỦA NÓ.

Thương mến,

Thu Phong – Tâm Đạo Y Quán